داعش در تاریک ترین لایه های اینترنت (دارک وب)
برای اینکه بفهمی چرا داعش وارد دارکوب شد، اول باید یه چیزو خوب درک کنی: دارکوب برای تروریستها مثل یه پناهگاه ضدگلولهست. جایی بدون قانون، بدون هویت، بدون چشم ناظر.
مطلب منتشر شده تنها به قصد افزایش آگاهی اجتماعی میباشد و هیچ سوی نیتی ندارد. هدف دایمنز تلاش برای افزایش اطلاعات، امنیت فردی و جمعی میباشد در محیطی ایمن تا جستجوگران مبتدی طعمه شیاطین سایبری نشوند.
داعش، یه گروه سنتی نبود. نه فقط یه مشت ریشو با کلاشینکف که توی کوهها سنگر بگیرن. اونا فهمیدن جنگ امروزی فقط توی خاک نیست… جنگ اصلی توی بایتهاست. جنگ اصلی توی ایمیلهای رمزنگاریشدهست. توی ویدیوهایی که از یه سر دنیا تا اون سرش، با یه کلیک، ترس میپاشه.
وقتی دولتها دنبال ردپای داعش توی وایبر و تلگرام بودن، اونا با لبخند وارد لایههای پنهان دارکوب شدن. چرا؟ چون:
- اسلحه قاچاق کنن، بدون اینکه مرزها رو لمس کنن.
- توی دارک وب میتونستن به راحتی اطلاعات سری بفروشن یا بخرن.
- آموزش نظامی و ساخت بمب رو منتشر کنن، بدون اینکه فیلتر بشه.
- پولشویی کنن با بیتکوین و مونرو، طوری که پلیس فقط سایهشونو ببینه.
- استخدام کنن. بله، از جوونای اروپایی، تا پناهندههای ناامید آسیایی، همه رو با وعده «معنا» جذب کنن.
داعش فهمید دنیای مدرن جای مناسبیه برای تبلیغ خشونت کلاسیک. و دارک وب؟ یه ابزار بینقص بود برای پنهان کردن حقیقت پشت چند لایه کد و ترس. اونا فهمیدن توی دنیایی که همه چی دیجیتالی شده، مرگ هم باید آپدیت بشه. دارک وب، سلاحی بود که باهاش دنیا رو به آتیش کشیدن، بیاینکه حتی ردپا بذارن.
شبکههای ارتباطی داعش در دارک وب
تو دارک وب، همه چیز یه شکل دیگه داره. اونجا خبری از واتساپ، اینستاگرام یا تلگرام نیست. ارتباطات زیر پوست شب اتفاق میافته؛ پشت سرورهایی که هر ساعت مکانشون عوض میشه، با رمزگذاریهایی که حتی NSA رو هم به زانو درآورده. حالا تصور کن وسط این تاریکی، داعش یه شبکه ساخته. نه از سیم و کابل، بلکه از ترس، نفرت و کدهای رمزنگاریشده.
داعش توی دارک وب یه چیز واضح رو فهمیده بود!!! اگه بخوای زنده بمونی، باید ناشناس بمونی. برای همین از شبکههای توزیعشدهای مثل I2P و Tor استفاده میکرد. اونا کانالهای خصوصی رو با لایههای رمزگذاری چندتایی ساختن که هر کسی نتونه حتی بفهمه کی با کی در تماسه.
رمزنگاری PGP: تمام پیامها با PGP رمز میشدن. یعنی اگه تو پیامها رو هم میدیدی، نمیفهمیدی چی دارن میگن. هر فرمانده داعش یه کلید عمومی داشت، هر عضو جدید باید پیام رو با اون کلید رمز میکرد. هر اشتباه، مساوی با مرگ.
پلتفرمهای مخفی ارتباطی: اونا از انجمنهای خاصی استفاده میکردن که با آدرسهای تصادفی .onion کار میکرد. این انجمنها بعد از هر جلسهی تبادل اطلاعات، پاک میشدن. هر بار که میرفتی، باید URL جدید رو میگرفتی. فقط افراد انتخابشده آدرسها رو داشتن.
وبسایتهای تبلیغاتی مخفی: داعش حتی وبسایتهایی با ظاهر ساده ولی محتوای ترسناک داشت. از PDFهای ساخت بمب گرفته تا ویدیوهای استخدام، همه با دسترسی محدود. یه لینکی که از یه کاربر مورداعتماد توی چت Tor برات میاومد و بعدش فقط ۴۸ ساعت فعال میموند.
ارتباط با رسانههای خارجی: داعش برای افزایش وحشت عمومی، گاهی اوقات اطلاعات جعلی یا ویدیوهای شدیدتر خودش رو برای خبرنگارهای خارجی از طریق دارک وب ارسال میکرد. گاهی یک فایل ZIP، یک ویدیو، کافی بود تا یک هفته، دنیا رو در سکوت فرو ببره.
ارتباطات داعش توی دارک وب مثل تار عنکبوتی بود که اگر دست میزدی، کل ساختار فرو میریخت. ولی اونا بلد بودن چطوری دوباره بسازنش. سریع، بیرحم، بیصدا.
ویدیوهای اعدام: محتوایی برای ترس جهانی
وقتی صحبت از دارک وب و داعش میشه، اولین تصاویری که توی ذهن خیلیا نقش میبنده، همون کلیپهای اعدامیه که حتی فکر کردن بهشون دل آدمو آشوب میکنه. اما پشت اون تصاویر تاریک، فقط یک نمایش قتل نبود… یه نمایش قدرت بود، یه پیام رمزنگاریشده از دل تاریکی به جهان متمدن: «ما میتونیم ترس رو بفروشیم.»
داعش با دوربینهایی که بهطرز وحشتناکی حرفهای بودن و تدوینهایی که از خیلی از کلیپهای هالیوودی تمیزتر بودن، کاری کرد که جنایت تبدیل به یک اثر رسانهای بشه.
اونا قربانی رو وسط صحرا، یا توی ساختمون متروکه، با نورپردازی حسابشده مینشوندن، و جلوی دوربین شروع به اجرای کابوس میکردن. گاهی با چاقو، گاهی با آتش، گاهی با تفنگ. ولی همیشه با دوربینی که هر لحظه رو با دقت شکار میکرد.
هدف این نمایش ها چی بود؟
- ایجاد وحشت در میان دشمنها.
- جذب نیروهای جدید با وعده قدرت و وحشیگری.
- ارسال پیام تصویری به غرب: «ما رسانه داریم، ما چشم داریم، ما میکشیم».
برخی از این ویدیوها حتی بهصورت هدفمند به رسانههای غربی درز پیدا میکرد تا فضای عمومی رو متشنج کنه. یک کلیک، کافی بود تا خواب شب صدها میلیون آدم خراب بشه.
بازار ساه جهنم | فروش سلاح، مواد، و اطلاعات تروریستی
وقتی صحبت از دارک وب میشه، خیلیا فقط به ویدیوهای مخفی یا رد رومها فکر میکنن. ولی اونایی که واقعاً وارد لایههای عمیقترش شدن، خوب میدونن که قلب تپندهٔ این شبکهی سیاه، یه چیزه: تجارت مرگ و داعش، یکی از تاجران این بازار بود…
اولش فقط یه سری اسلحه سبک توی فورومهای زیرزمینی دیده شد. کلاشینکف، کلت، نارنجکدستی. بعد یهو یه لیست منتشر شد که توش اسلحههایی بود که حتی توی ارتش خیلی از کشورها پیدا نمیشد.
- مینهای زمینی فعالشده با صدا
- بمبهای دستساز با کنترل ریموت
- موشکهای قابلحمل ضدتانک (RPG)
- جلیقههای انفجاری برای عملیات انتحاری و…
همه چیز دقیق، دستهبندیشده، قیمتگذاریشده، و گاهی حتی با ضمانت تحویل ولی فقط اسلحه نبود. دارک وب داعش، یه سوپرمارکت کامل بود:
- مواد منفجره درجهیک با دستورالعمل ساخت کامل
- مواد مخدر روانگردان برای شستوشوی مغزی نیروهای تازهوارد
- قرصهای مخصوص عملیات انتحاری (برای حذف ترس و افزایش توهم)
همه اینا نه توی خیابون، نه توی پادگان، بلکه با یه کلیک از پشت لپتاپ توی هر جای دنیا قابل خرید بودن. اونا فقط فروشندهی ابزار نبودن. اونا معلم هم بودن. توی فرومها، مستندها و فایلهایی منتشر میکردن با عنوانهایی مثل:
- راهنمای آدمربایی از کشورهای اروپایی
- چگونه از طریق دارک وب بدون ردپا پول جابجا کنیم؟
- چگونه یک ماشین را با یک گوشی موبایل منفجر کنیم؟
خیلی از این فایلها PDF بودن. بعضیا فیلمهای آموزشی داشتن. بعضیا حتی به زبانهای مختلف ترجمه شده بودن تا کاربر روس، انگلیسی، یا حتی فارسی هم بتونه بفهمه چهطور ترور کنه.
تأمین مالی داعش از طریق دارک وب: رمزارز، گروگانگیری، خونبهای دیجیتال
تروریسم مدرن، دیگه فقط با گلوله و شعار کار نمیکنه. برای ادامه بقا، نیاز به پول داره و پول در قرن بیستویکم، دیگه لزوماً کاغذ نیست. توکنه. صفر و یکه. رمزه.
وقتی دنیا هنوز داشت دربارهی بیتکوین توی فرومهای برنامهنویسا بحث میکرد، داعش داشت با همین ابزار جنگش رو تأمین میکرد. بیتکوین براشون حکم دینار اسلامی رو داشت: بدون ردیابی، بدون مالیات، بدون کنترل.
داعش حتی توی بعضی فایلها به هواداراش یاد میداد چطوری از صرافیهای غیرمتمرکز (DEX) استفاده کنن. چطور بیتکوین بخرن، چطور شستهش کنن، چطور خرجش کنن.
برخلاف تصور، داعش خودش وارد خرید مستقیم نمیشد. اونا یه سری واسطه داشتن که توی کشورهایی مثل ترکیه، یمن، لیبی و گاهی ایران، سلاح یا تجهیزات میخریدن و بهصورت قاچاقی وارد مناطق تحت کنترل داعش میکردن.
استخدام و جذب نیروهای خارجی توسط داعش در دارک وب
همهچی از یه پیام ساده شروع میشد. یه آگهی توی فروم بسته، یه لینک رمزنگاریشده توی یک کانال پنهان، یا یه ویدیو با شعارهایی که ذهن جوونای خسته رو قلقلک میداد: “آیا حاضری برای هدفی بزرگتر از خودت بجنگی؟”
دارک وب برای داعش، چیزی فراتر از یه پلتفرم مالی یا تبلیغاتی بود. یه فیلتر هوشمند برای انتخاب افراد مستعد قتل و شهادت بود. اونها از طریق فرومهای مذهبی رمزنگاریشده، شبکههای خصوصی، و حتی اتاقهای گفتگوی TOR به دنبال افرادی بودن که:
- دچار بحران هویتی بودن.
- از جامعهشون طرد شده بودن.
- ذهنشون با ترکیبی از تنهایی، خشم و توهم پر شده بود.
یک پسر ۱۶ ساله از فرانسه که تازه والدینش طلاق گرفته بودن و توی مدرسه قلدری میدید، یه دختر ۲۱ ساله از بلژیک با سابقه افسردگی، یا حتی دانشجوی مسلمون MIT که احساس میکرد دینش توسط رسانهها تحقیر شده… همه اینا، طعمههای ایدهآلی بودن.
داعش توی دارک وب فایلهایی منتشر کرده بود که شبیه دفترچه راهنمای یک اپلیکیشن موبایل بودن. اما داخلش:
- چگونگی عبور از مرزها
- مراحل رادیکالسازی روانی
- رمزعبور برای ورود به مکانهای مخفی
- لیست لباسهایی که جلب توجه نمیکردن
- آموزش ارتباط با اعضای هسته در کشور مقصد
در یکی از پروندههای واقعی FBI، افسرها فهمیدن که عضو تازهوارد داعش، با استفاده از تور و شبکههای صوتی رمزنگاریشده، مستقیماً با یکی از اعضای داعش در رقه صحبت کرده بود. اون مکالمه نهفقط برای برنامهریزی سفر بود، بلکه یک شستوشوی مغزی واقعی محسوب میشد: “تو به دنیا نیومدی که کارمند باشی. تو به دنیا اومدی که ایمان رو با شمشیرت ثابت کنی.”
پروندههای واقعی از کشف مراکز داعش در دارک وب
واقعیت، همیشه از تخیل ترسناکتره. مخصوصاً وقتی پای خون، اعدام، و ایدئولوژی در میونه. توی این بخش، قراره چندتا از واقعیترین و ترسناکترین پروندههایی که مربوط به کشف شبکههای داعش در دارک وب بوده رو مرور کنیم؛ نه توی فانتزی سریالها، بلکه در بطن جهان امروزی، همین دنیایی که توی تاریکی مرورگر تور نفس میکشه.
پروندۀ “شبح موصل”: ویدیویی که همه چیز رو لو داد:
در سال ۲۰۱۶، یه ویدیوی حرفهای از اعدام یه افسر عراقی روی یکی از سایتهای اختصاصی داعش توی دارک وب منتشر شد. ویدیو از لحاظ تدوین بینقص بود. اما نکتهای عجیب در کدهای نهفته فایل وجود داشت. یک مهندس امنیت سایبری داوطلب، با بررسی دقیق متادیتای ویدیو، متوجه شد که فایل توسط یک نسخه خاص از نرمافزار تدوین Adobe Premiere ساخته شده که فقط روی ۵ لپتاپ در موصل نصب بوده.
اینجا نقطه سقوط بود. نیروهای ضدتروریسم عراق با کمک NSA اون لپتاپ رو ردیابی کردن. چند هفته بعد، در یک حمله غافلگیرکننده به ساختمانی متروکه، چندین عضو کلیدی رسانهای داعش دستگیر شدن و سرورهای اصلیشون کشف شد.
پروندهی “Black Caliphate Hub”:
در سال ۲۰۱۷، گزارشی از یک NGO اروپایی منتشر شد که حاکی از وجود یک مارکتپلیس ویژه در دارک وب بود که با رابط گرافیکی بسیار پیشرفته، خدماتی از جمله انتشار ویدیوهای تروریستی، فایلهای آموزشی ساخت بمب، و استخدام نیرو ارائه میداد.
اسم پروژه داخلی این مارکت “Black Caliphate Hub” بود. ورودی سایت، ترکیبی از رمزنگاری PGP و امضای دیجیتالی بر پایه Tor بود و تمام ارتباطات فقط از طریق شبکه پیامرسانی رمزشدهی «Ricochet» انجام میشد.
اما چیزی که باعث سقوط این هاب شد، فروش ناگهانی فایلهایی از کاربران ایرانی بود که توجه سپاه سایبری رو جلب کرد. با همکاری مشترک چند سازمان امنیتی، ادمین اصلی سایت در جنوب ترکیه دستگیر شد و اعتراف کرد که فقط «واسطه» بوده، نه تولیدکننده.
افشاگری “Anonymous” درباره داعش در دارک وب
گروه هکری Anonymous هم یک بار با هدف افشای شبکههای تروریستی، لیستی از بیش از ۹۰۰ اکانت مرتبط با داعش در دارک وب و کلیرنت منتشر کرد.
اما مهمتر از لیست، آدرسهایی بودن که Anonymous لو داد؛ از جمله چندین سایت با پسوند .onion که برای جذب نیرو و ارائه پاداشهای بیتکوینی طراحی شده بودن.
در یکی از این سایتها، از کاربران خواسته میشد تا “ویدیوهایی از توهین به قرآن یا پیامبر اسلام” رو آپلود کنن تا در ازای اون، آدرس و اطلاعات شخصی اون افراد به تروریستها داده بشه. این پروژه با اسم “Dawlat al-Qassas” یا «دولت انتقام» شناخته میشد.
بعد از این افشاگری، چندین حمله فیزیکی در کشورهای مختلف خنثی شد که مستقیماً با اطلاعات همین سایتها مرتبط بودن.
نتیجه گیری | داعش آیینهای از درون انسانها
ما با وحشت به داعش نگاه میکنیم، ولی فراموش میکنیم که داعش فقط یه آینهست. یه بازتاب کثیف از چیزی که درون خیلیهامونه. باور به قضاوت، به برتری، به حذف و وقتی این باور، قدرت تکنولوژی رو هم داشته باشه چیزی به اسم وجدان باقی نمیمونه.
تو شاید فقط یه خوانندهی بیگناه باشی که داشتی از سر کنجکاوی این مقاله رو میخوندی… ولی حالا که تا اینجا اومدی، بدون که تو هم وارد تاریکی شدی. تو هم در برابر چیزی که دونستی مسئول شدی.
سکوت، یعنی تأیید.
بیتفاوتی، یعنی همدستی.
مطالعهی این مقاله، یعنی دیگه نمیتونی بگی “نمیدونستم”.
پس حالا که چشمهات باز شده، بگو… هنوزم مطمئنی آدم خوبی هستی؟
یا فقط کسی هستی که توی تاریکی وایساده و تماشا میکنه؟
دارک وب یه سایته؟ نه.
دارک وب یه آدرسه؟ نه.
دارک وب خود ماییم… وقتی تصمیم میگیریم که فقط نظارهگر بمونیم….
اسم من دایمنزه، شاید بعد از خوندن این مقاله یجایی از ذهنت، تا آخر عمرت اسم من یادت بمونه…
